Đột quỵ (tai biến mạch máu não) luôn là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong và để lại di chứng nặng nề trên toàn cầu. Một trong những "thủ phạm" giấu mặt nguy hiểm nhất dẫn đến tình trạng này chính là hẹp động mạch cảnh. Gần đây, với sự tiến bộ vượt bậc của y học hiện đại, phương pháp can thiệp nội mạch – cụ thể là đặt stent động mạch cảnh – đã mang lại cơ hội sống khỏe mạnh cho hàng ngàn bệnh nhân, mở ra một kỷ nguyên mới trong việc điều trị và phòng ngừa đột quỵ.
Mối nguy thầm lặng mang tên "Hẹp động mạch cảnh"
Động mạch cảnh là hai mạch máu lớn nằm ở hai bên cổ, đảm nhận nhiệm vụ sống còn là cung cấp dòng máu giàu oxy lên nuôi dưỡng não bộ. Theo thời gian, cùng với sự lão hóa và các yếu tố nguy cơ (như hút thuốc lá, cao huyết áp, tiểu đường, mỡ máu cao), các mảng xơ vữa chứa cholesterol và canxi sẽ tích tụ trên thành mạch.
Sự tích tụ này không chỉ làm hẹp lòng mạch, giảm lưu lượng máu lên não gây ra các triệu chứng như hoa mắt, chóng mặt, suy giảm trí nhớ, mà nguy hiểm hơn, các mảng xơ vữa này có thể nứt vỡ. Khi nứt vỡ, chúng tạo ra các cục máu đông di chuyển theo dòng máu lên não, gây tắc nghẽn các mạch máu nhỏ hơn, dẫn đến nhồi máu não (đột quỵ) cấp tính.
Đặt Stent Động Mạch Cảnh: Giải pháp can thiệp tối ưu, ít xâm lấn
Ngày nay, kỹ thuật đã trở thành một giải pháp thay thế hoàn hảo và ngày càng được ứng dụng rộng rãi. Đây là một thủ thuật can thiệp nội mạch ít xâm lấn với những ưu điểm vượt trội:
- Không cần gây mê toàn thân: Người bệnh chỉ cần gây tê tại chỗ ở vùng bẹn (nơi luồn ống thông) và hoàn toàn tỉnh táo trong suốt quá trình thực hiện.
- Phục hồi nhanh chóng: Bác sĩ sẽ đưa dụng cụ như ống thông chụp mạch, bóng nong, sau đó là stent vào long mạch. Tiếp đó tiến hành nong bóng và đặt một giá đỡ kim loại (stent) để áp sát mảng xơ vữa vào thành mạch, lòng mạch được mở rộng lập tức. Bệnh nhân thường chỉ cần theo dõi tại bệnh viện 1-2 ngày và không hề có vết sẹo lớn nào trên cơ thể.
Ca điều trị thành công: Giúp bệnh nhân giảm nguy cơ đột quỵ trong tương lai
Người bệnh Nguyễn Thị Q. nhập viện trong tình trạng đau đầu, choáng váng, chóng mặt kèm tê bì hai tay. Với tiền sử tăng huyết áp và nhồi máu não, các bác sĩ đã nhanh chóng chỉ định cận lâm sàng thiết yếu. Các bác sĩ chuyên môn đã tiến hành chụp DSA cho ra kết quả “hẹp khoảng 70% khẩu kính động mạch cảnh trong bên trái”. Đứng trước nguy cơ nhồi máu não diện rộng có thể xảy ra bất cứ lúc nào, đội ngũ đã quyết định can thiệp đặt stent.
Để giải quyết bài toán hóc búa này, ê-kíp can thiệp gồm TS.BS. Nguyễn Vũ Đằng Trưởng khoa Chẩn đoán hình ảnh và BSNT. Nguyễn Phan Huy đã áp dụng kỹ thuật đặt stent động mạch cảnh (Carotid Artery Stenting - CAS). Đây là kỹ thuật can thiệp, hiệu quả cao, ít xâm lấn và tránh được nhiều biến chứng cho bệnh nhân. Thủ thuật diễn ra vỏn vẹn trong 45 phút. Một ống thông nhỏ được luồn từ động mạch đùi lên đến vùng cổ, ngay sau đó tiến hành nong bóng và đặt stent ngay tại vị trí hẹp. Ngay sau khi can thiệp, hình ảnh chụp mạch cho thấy lòng mạch đã thông thoáng hoàn toàn, dòng máu tưới não phục hồi xuất sắc
TS.BS. Nguyễn Vũ Đằng-Trưởng khoa Chẩn đoán hình ảnh cùng ê-kíp đang thực hiện kĩ thuật can thiệp stent điều trị hẹp động mạch cảnh cho bệnh nhân Nguyễn Thị Q.
Hình ảnh hẹp động mạch cảnh trong ở bệnh nhân Nguyễn Thị Q trước (hình 1) và sau can thiệp (hình 2, 3)
Ca can thiệp hẹp động mạch cảnh bên phải đã diễn thành công tốt đẹp nhờ sự phối hợp nhịp nhàng của ê-kíp và những trang thiết bị hiện đại. Sau can thiệp, tình trạng của bệnh nhân đã ổn định, các triệu chứng cải thiện rõ rệt và đã được xuất viện. Việc ứng dụng thành công và thường quy kỹ thuật đặt stent động mạch cảnh không chỉ cứu sống người bệnh mà còn giúp họ giữ vững chất lượng cuộc sống, an toàn cho bệnh nhân thay vì phương pháp phẫu thuật truyền thống.
Bệnh viện Trường Đại học Y Dược Cần Thơ với hệ thống chụp mạch máu não số hóa xóa nền hiện đại cùng đội ngũ chuyên gia với nhiều năm kinh nghiệm, luôn sẵn sàng đồng hành bảo vệ sức khỏe của bạn.
Nguồn: Khoa Chẩn đoán hình ảnh